“Azərbaycan dilinin orfoqrafiya lüğəti”ndən çıxarılan sözlərin təsnifatı

Orfoqrafiya lüğətinin tərifi: “Orfoqrafiya lüğəti – sözlərin düzgün yazılışını bildirən, izahlı lüğətdən fərqli olaraq, yalnız yazılış qaydasını müəyyən edən dil vəsaitidir”

Bildirildiyi kimi, artıq neçə aydan bəridir ki, ARNK yanında Tərcümə Mərkəzində "İşlək orfoqrafiya lüğəti" üzərində iş gedir. Məqsəd, hazırda istifadədə olan "Azərbaycan dilinin orfoqrafiya lüğəti"ndə yer almış yüzlərlə yazılışı səhv, qəliz ərəb, fars və rus sözlərinin, mənası və mənbəyi bilinməyən söz və söz birləşmələrinin, müxtəlif şəkilçilər və hallandırmalarla artırılmış, bəzən iki-üç şəkildə verilmiş ifadələrin, eləcə də sahə lüğətlərinə aid terminlərin, dərman, kimyəvi element adlarının təmizlənməsi, əvəzində milli ədəbi nümunələrdən aranıb tapılmış sözlər daxil edilməklə işlək, aydın dil vəsaitinin ərsəyə gətirilməsidir.

Adıçəkilən kitabdan, orfoqrafiya lüğəti qaydalarına uyuşmayan sözlərin təsnifatını nəzərinizə çatdırır, oxucuların, dil və lüğət mütəxəssislərinin fikir və mülahizələrini, irad və təkliflərini gözləyirik.

"Aydın yol"

Mənşəyi
və mənası anlaşılmayan sözlər
Yazılışı səhv sözlər və söz birləşmələri Dialekt və
ara sözləri
İşlənməyən ərəb, fars, rus və digər əcnəbi sözlər Terminlər Süni sözlər və söz birləşmələrindən düzəldilən
qurama sözlər
Lüzumsuz
sözlər və söz hallandırmaları

buraxılış-axtarış

burunarası

canavarlıqetmə

carıldatma

cəhətləndirilmə

cəhətləndirilmək

cəhətləndirmə

cəhətləndirmək

cəhətlənmə

cəhətlənmək

cəhətlətmə

cəhətlətmək

çıq-çıqetmə

çim-çimetmə

çınqırıçıxarma

çırpışdırıcı

çırpışdırıcılıq

çoxtapılan

çoxtillilik

çoxtiyəlilik

çoxtoxunan

çoxu-çoxu

çoxvəziyyətli

çolaqlatma

çolaqlatmaq

çonqar

çopurlatma

çopurlatmaq

çopursuzluq

çovdarvarılıq

çömçəquyruqluq

çömçəquyruqluluq

çörəkçixana

çöz-çöz

çözlük

çubuqnaz

çuladönmə

çullaşma

çullaşmaq

çulolma

çur

daban-kub

daban-kubvarı

dadgüllük

dağlayıb-buraxma

dağlayıb-buraxmaq

dairəağız

dairətutan

dalbadallıq

dallı

dallı-budaqlı

dallıq

dallılıq

damdançıxmaz

danqalı

danqırdamaq

danqırdaş

danqırdaşlı

danqır-dunqur

danqış-dunquş

dansız

dansızlıq

darxəndək

quvarlanmaq

quyudibi

qürubçağı

laçınbənzər

laçınbənzərlik

ləmpə

ləmpəli

ləmpəsiz

ləmpətavan

madmazel

mavirəng

meşəgözətçisi

meşəqoruq

meşəqoruqçusu

meşinpencək

meşinpencəkli

metalörtük

metaltərkibli

meyvəkolu

mədəağrısı

məhsulyığımı

mərmərüzlük

millətarası

mişarağzı

motorqayıran

musiqixiridarı

münbitşərait

nargiləsi

nehrəyağı

nizəatanlıq

nökər-qarabaş

növarası

odəqiqə

odəqiqəcə

odlayıb-yanma

odpüskürən

odünyalı

odünyalıq

oğulbalası

oxşarılıq

oilki

okeandibi

onilki

onnəfərli

onşahı

onyaş

onyeddimərtəbəli

osaat

osaatkı

otaqca

ot-alaf

ot-alaflı

ot-alafsız

onşahı

osaat

osaatkı

otaqca

ot-alaf

ot-alaflı

ot-alafsız

otlu-alaflı

otsuz-alafsız

 

çilikburun

çılıqqalı

çılıqqalılıq

çılıqqasız

çılıqqasızlıq

çimişmə

çimişmək

çızqıra-çızqıra

çızqırma

çızqırmaq

çızqırtı

çızqırtma

çızqırtmaq

çoşqabala

çökürmə

çörəkitirənlik

çuşka

çürükçənə

çürükçənəlik

çürükçıxma

dabandalı

dabangedən

dadıxma

dadıxmaq

dadışma

dadışmaq

dadızma

dadızmaq

daqqa-daqqa

daqqaqarın

daqqaqarınlıq

daqqalıq

daqqalıqetmə

daqqapapaqlıq

daldey

dambatlanma

dambatlanmaq

dambatlaşma

dambatlaşmaq

dambatlıq

danabaşlıq

danaboyun

danqa-danqa

danqalıq

danqazlıq

danqı

danqıl

danqış

danlaq-dansaq

danlaq-dansaqlı

dəyirmanxoruzu

dıqqılı

dıqqılıca

dıqqılı-dıqqılı

diliqurumuş

dilimyandı

dımbılı

dımbılı-dımbılı

dımırcıq

dingil-dingil

diyinli

diyinsiz

dızıx

draqun

duagu

duanəvis

dublyonka

dublyonkalı

dudman

duxovka

dust

dustaqban

dustanə

duzəx

dübbə

dübbəlik

dübədü

düfal

dükandar

dükandarlıq

düngün

düngünkü

dünkü

dürəfşan

dürəxşan

dürək

dürəng

düsər

düsturüləməl

düşaxə

düşənbə

düşərgah

düşmənanə

düşvar

ehrar

ehtimali

elektriçka

elmi-bəyan

eşsiz

etidal

etidalla

etidallıq

etiyad

eybcu

əbcəd

əbcədi

əbd

əbdal

əbəd

əbəda

əbir

əbləq

əbləqlik

əbna

əbr

əbru

əbucəhl

əbülhövl

əbyəz

əcib

əcibə

əcnəbiyyə

əcuzə

ədd

ədəbistan

dixoqamiya

dixotomik

dixotomiya

dikain

diqraf

dilatoqraf

dilatometr

dilogiya

dimetilamid

dimetilamin

dimorfizm

dinamokardioqraf

dinamokardioqrafiya

dinamoqraf

dinamoqram

dinamometamorfizm

dinamometrik

dinamometriya

dinamoskop

dinamoskopik

dinamotaxometr

dionin

dioptriya

diploid

dipol

diptix

disaxarid

disfagiya

disillab

diskont

diskontçu

diskoplan

diskoplazma

diskresion

diskret

dispaşa

dispaşer

dispepsiya

dispersiya

disponent

dispozisiya

distversifikasiya

disulfan

disulfid (-lər)

divergensiya

divergent (-lər)

diversifikasiya

divinil

dizajio

dizyunksiya

dizyunktiv

dodekan

dolomit

dorik

draq

drednout

dreysen (-lər)

drezin

drossel

drossellənmə

dual

dubl-bemol

dubl-diyez

blokhazırlama

blokhazırlayan

blokqoyan

blokqoyma

blokquran

blokqurma

blokyaratma

bozbaş-küftə

bozlayıb-hönkürmə

bozlayıb-hönkürmək

böhtanatan

böhtanatma

bölümlüyarpaq

böyükaddımlı

böyükbuynuzlu

böyükdanışan

böyükdanışma

böyükgözlü

böyükgözlülük

böyükintensivli

böyükintensivlilik

böyük-kiçikyeribilən

böyük-kiçikyeribilmə

böyüklüketmə

böyüksüzqalan

böyüksüzqalma

böyüksüzolma

brifinqkeçirmə

briqadirlikedən

briqadirliketmə

briqadirolma

brokerliketmə

brokerolma

bubliksatma

bucaqölçmə

budkaaçan

budkaaçma

budkaişlədən

budkaişlətmə

buraxılabilən

burnuyekə

buterbrodhazırlama

buterbrodxoşlama

buterbrodyemə

buyruğabuyuran

buyruğabuyurma

buyruqbuyurma

buzovburunlu

bülletenburaxan

bülletenburaxma

bülövçəkmə

bülövəçəkən

bünövrəçəkmə

bünövrətikmə

büruzəçıxarma

cadarlatma

cadarlatmaq

cəlddişləmə

cəldtutan

cəldtutma

çıxışçıolma

çıxışetmə

çiləkənbağlama

boyunduruqlu

böyükmiqyaslılıq

buxaq-peysər

bulkasatma

burmabığlılıq

burnuaşağılıq

burnusallaqlıq

burnuuzunluq

burnuyastılıq

burnuyekəlik

burnuyellilik

buynuzşəkillilik

büsbütünlük

bütün-bütün

bütünləşmək

calaqaltılıq

calaqüstü

calaqyanı

camışlı

camışsız

cazvarılıq

cəbrli

cəbrsiz

cəftətəhər

cəftəyəbənzər

cəftəyəoxşar

cəhalətpərəst

cəhalətpərəstlik

cələ-tələ

cəmdəkli

cəmdəksiz

cəncəlsiz

cəncəlsizlik

cənglənmə

cənglənmək

cənglətmə

cənglətmək

cəngli

çimiltili

çimiltilik

çimiltisiz

çinarabənzərlik

çinaraoxşarlıq

çinarboyluluq

çinaryarpaqlı

çinaryarpaqlıq

çınqılyükləmə

çirişəbənzər

çirişəoxşar

çirişyığan

çirişyığma

çirkgötürməzlik

çirk-passız

çirksiz-passız

çiykərpicsiz

çobansayağılıq

çoxaqreqatlı

çoxalətli

çoxalovlu

çoxatımlı

çoxatlı

 

 

DİGƏR MƏQALƏLƏR